Dr Burhanuddin al-Helmy: Reformis pemberani

HARAKAHDAILY | .

PAS telah menunjukkan perubahan yang besar apabila dipimpin oleh Dr. Burhanuddin al-Helmy. Beliau mendapat pendidikan tinggi di India, terlibat dengan politik menentang Imperialisme semenjak belajar di India. Pernah ditahan di Palestin beberapa bulan oleh British akibat penentangan kepada Perjanjian Balfour, dan sekali lagi ditahan pada tahun 1937 kerana menerbitkan Majalah 'Taman Bahagia' yang mengkritik Perjanjian Balfour yang merupakan dokumen asas penyediaan tapak kepada entiti haram Israel.

Pada tahun 1950 beliau ditahan dalam isu Natrah (John Funston, 1976). Beliau seorang yang berpendidikan Islam dan mendapat pendedahan politik yang luas semenjak menuntut di India lagi. Walau bagaimanapun, PAS di bawah Dr. Burhanuddin begitu lantang menyuarakan soal kebangsaan Melayu berbanding perjuangan Islam yang syumul. Ini berkemungkinan akibat suasana politik Tanah Melayu pada saat itu yang menunjukkan kaum imigran semakin menuntut hak mereka dalam keadaan orang Melayu yang terpuruk dalam semua sektor.

Dr. Burhanuddin al-Helmy mula dilantik dalam Muktamar PAS pada 25 Disember 1956 yang telah berlangsung di Kelab Sultan Sulaiman, Kuala Lumpur. Beliau telah berjaya menewaskan calon lain iaitu Dr. Zulkifli Muhammad untuk jawatan Yang Dipertua Agung PAS yang ketiga. Sungguhpun Dr. Zulkifli Muhammad telah mendapat pencalonan yang banyak daripada kawasan-kawasan. Perpecahan undi perwakilan itu membayangkan bahawa Dr. Burhanuddin tidak disokong sepenuhnya untuk menjawat jawatan nombor satu dalam PAS kerana ada ahli-ahli PAS yang bimbang dengan latar belakang politik Dr. Burhanuddin sebelum ini akan mensasarkan PAS daripada fikrah perjuangan Islam yang sebenar.

Sebab itulah juga dalam ucapan penangguhan, perwakilan telah memberikan peringatan yang tegas kepada Dr. Burhanuddin untuk menjaga PAS supaya tidak tergelincir daripada landasan perjuangan.

Sebahagian ahli PAS pada asalnya lebih selesa jika PAS dipimpin oleh Dr. Zulkifli Muhammad, seorang tokoh muda PAS yang sangat karismatik, dan semasa belajar di Mesir beliau telah mendapat tarbiah secara langsung daripada Hassan al-Banna dan Sayyid Qutb.

Kekaguman beliau terhadap perjuangan Islam yang dibawa Ikhwanul Muslimin telah menyeret beliau untuk menyertai PAS pada awal tahun 1950-an. Beliau adalah antara tokoh penting yang telah menjadi 'ideologue' kepada pengikut PAS yang telah berusaha keras memastikan elemen tarbiah mengukuhkan wadah PAS. Zulkifli Muhammad adalah tokoh yang bertanggungjawab memahamkan konsep perjuangan PAS untuk menegakkan cita-cita politik Islam sebagai ibadah sesuai dengan matlamat penciptaan manusia untuk mengabdikan diri kepada Allah.

Dr. Burhanuddin mendapat pendidikan di dalam dan di luar negara merupakan seorang pemimpin yang sangat mengutamakan pendidikan sebagai agen transformasi masyarakat. Sekembalinya dari negara benua kecil India dan Arab, beliau telah berkhidmat sebagai pendidik di Madrasah al-Juned di Singapura. Beliau sebagai pendidik juga mengasaskan bidang penerbitan secara kecil-kecilan seperti menerbitkan Majalah 'Taman Bahagia'.

Dr. Burhanuddin juga bersama-sama dengan ulama lain telah mengasaskan LEPIR atau Lembaga Pendidikan Rakyat. Beliau yang sering melawat sekolah-sekolah agama di Tanah Melayu melihat kedaifan pendidikan orang Melayu. Pada 1-2 September 1947, LEPIR telah ditubuhkan di Maktab Mahmud, Alor Setar, Kedah.

Seramai 300 orang aktivis pendidikan telah hadir dalam persidangan ini untuk berbincang tentang hala tuju pendidikan umat Melayu di negara ini. Beberapa resolusi telah diputuskan dalam perhimpunan LEPIR ini seperti mengutip derma untuk mendirikan Lembaga Pendidikan Rakyat, menerbitkan akhbar dan majalah, memperbanyak sekolah agama rakyat, menubuhkan derma pelajaran untuk menghantar pelajar ke luar negara, menyamatarafkan kurikulum pendidikan di dalam dan di luar negara. - HARAKAHDAILY 31/1/2016

Penulis ialah AJK PAS Pusat, Pengerusi Lujnah Kesenian dan Kebudayaan Pusat.

Share on Myspace